Vitamine E

Definitie

Vitamine E of tocoferol is een vitamine die oplosbaar is in vetten.

Er bestaan 8 verschillende vormen van vitamine E-verbindingen (alfa-, bèta-, gamma- en deltatocoferolen en alfa-, bèta-, gamma- en deltatocotriënolen). De vorm die het meest in de natuur voorkomt, is alfatocoferol. Dit is ook de vorm met de hoogste biologische activiteit.

Functies in het organisme

De voornaamste functie van vitamine E is zijn werking als antioxidant: vitamine E beschermt de celmembranen van het organisme door de vrije radicalen te counteren en te vermijden dat die in aantal toenemen.

Vitamine E werkt in partnership (synergie) met de andere antioxiderende verdedigingssystemen van het organisme (vrije-radicalenvangers, enzymatische systemen, herstelmechanisme,…).

Vitamine E is niet enkel een antioxidant, ze zou ook een rol spelen bij de samenklontering van de bloedplaatjes (vitamine E vermijdt dat die te sterk samenklonteren) én bij ontstekingsprocessen.

Aangezien vitamine E oplosbaar is in vetten, vinden we ze vooral terug in vetstoffen. De voornaamste bronnen van vitamine E zijn plantaardig: oliën en margarine, oliehoudende vruchten, kiemen van granen.

Fruit en groenten zijn de tweede bron van vitamine E.
In deze levensmiddelen ligt het gehalte aan vitamine E niet zo hoog (1 tot 1,8 mg per 100 g bij de vruchten en groenten die er het meest van bevatten) maar gezien de omvang van de geconsumeerde porties zijn groenten en fruit toch een niet te versmaden bron van vitamine E: we nuttigen namelijk slechts 10 g olie maar eten makkelijk 100 tot 200 g groenten. 12 tot 18% van alle vitamine E die we opnemen, halen we uit fruit en groenten.

Aanwezigheid in groenten en andere levensmiddelen

(Bron: Ciqual, 1995)

Aanbevolen hoeveelheden

De ADH (aanbevolen dagelijkse hoeveelheid) vitamine E bedraagt 10 mg per dag.

Een tekort of teveel aan vitamine E

Een echt tekort aan vitamine E is bij volwassenen uitzonderlijk. Vaak uit het zich in een aantasting van het zenuwstelsel.
Een eventueel tekort is doorgaans te wijten aan ernstige en aanhoudende stoornissen in de vetabsorptie en het vetmetabolisme.

Een teveel aan vitamine E lijkt niet toxisch te zijn. Toch is men er tot op vandaag niet 100% zeker van dat een langdurige inname van matige of grote hoeveelheden vitamine E echt onschadelijk is.

Minpuntje

Vitamine E is weinig warmtegevoelig maar wel gevoelig voor licht en zuurstof. Levensmiddelen die veel vitamine E bevatten, bewaart u dus beter afgeschermd van het licht (in een kast bijvoorbeeld) en in goed gesloten recipiënten.

Tips en trucs van de voedingsdeskundige

Wie zei dat vetstoffen niet goed voor u zijn? Behalve de onmisbare meervoudig onverzadigde vetzuren leveren (niet-geharde) plantaardige oliën u ook deze antioxiderende vitamine die uw cellen beschermt.
Om te profiteren van de weldaden van plantaardige oliën hoeft u er overigens echt niet veel van te gebruiken: een scheutje olie op rauwe of gekookte groenten levert meteen extra vitamine E. Vitamine C en bètacaroteen in de groenten en vitamine E in de olie… en u geniet van een ware cocktail aan antioxidantia!